Een godloos universum

In wanhoop op de knieën
Kijkend naar een oude spleet
Zomaar in de tegelvloer
Waar ik een ontdekking deed

Ik zag rotsachtig landschap
Ontwaarde een hemelgewelf
Levensvormen in de kieren
Een nieuwe wereld op zichzelf

Natuurlijk evolutionair geweld
Waar planeten, zon en maan
Als atoom en quark verschijnen
Eeuwig bewegend in hun baan

Ik aanschouwde universa
Zag plots moeder aarde terug
Met iemand op de knieën
En keek mij op de rug

 


‘Een godloos universum’ of, met andere woorden ‘een wereld zonder God’, zo heb ik dit gedichtje genoemd. Ik meen dat in een wereld zonder God, de wereld voor de meesten als een gesloten systeem zal zijn. Geen wonderen, geen tijdloze immateriële persoonlijk geest. Maar het universum kent een begin, met het mysterie van het ontstaan van materie en tijd en ruimte. Of, zoals men vroeger dacht, het universum is eeuwig. Er is geen begin. Zo is dit Escher-achtige gedichtje ontstaan. In een universum waar de grootste waarheid wetenschappelijk is (sciëntisme) en het mysterie is verdwenen (achter het gordijn) kijkt de mens zichzelf op de rug. Er is niet meer dan natuur en materie, in een eeuwige circulatie.

Zelfs het lineaire denken van opvolgende universa is binnen een gesloten systeem circulair. Het is de enige manier om een begin en einde te vermijden (een vermijding die de huidige wetenschap tegenspreekt). Zo is dan de huiveringwekkende ontdekking dat we onszelf op de rug kijken. Het lijkt alsof we hoger en hoger klimmen, als de toren van Babel – voorbij de hemel, maar we blijken wartaal te spreken. We lopen, zoals bij Escher, een trap op in een rondje, en komen steeds weer op hetzelfde punt uit. Het beeld lijkt te kloppen, maar gaat tegen de logica in.

We staren naar onze navel en denken het leven zelf ontdekt te hebben. We gebruiken ons bewustzijn en logische gestructureerde denken om te beredeneren dat dit moet zijn voortgekomen uit louter chaotische ongestructureerde willekeur en toeval. Het komt mij nogal gekunsteld voor.

In dit gedichtje is de kleine wereld groot, de grote wereld klein, het past in elkaar en valt ermee samen. God verdwijnt hiermee weliswaar uit ons leven, maar niet uit de werkelijkheid van bestaan.

M.C. Escher - Klimmen en dalen

M.C. Escher – Klimmen en dalen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.